îãåøéí ðåñôéí
	ùéçú äùáåò - ëì äîãåøéí áøöó âéìéåï 2052
	áùåøú äàçãåú áôé äéìãéí
	éù çãù
	ìöàú ìîòï îú îöååä
	ëäåðä
	áòáåø éåí àçã áîéøåï
	øùá"é èéäø àú äàååéø
	ìòùåú èåáä ìéäåãé
	çìåí ùäéä ìîöéàåú
	øöéúé ìùàåì
	ìîä îãìé÷éí îãåøåú?
	"áúäìåëú ì"â áòåîø ÷éáìðå úàåîéí"

îñ' 2052, òøá ùáú-÷åãù àîåø, é"ã áàééø ä'úùô"å (01.05.2026)

öòéøé àâåãú çá"ã

éåöà ìàåø òì-éãé äîøëæ ìòæøé ùìéçåú

ú"ã 14 ëôø çá"ã 60840, èì' 073-3731777

òåøê: îðçí áøåã  Ÿ  éå"ø: äøá éåñó éöç÷ äëäï àäøåðåá

  òîãä ùáåòéú

áùåøú äàçãåú áôé äéìãéí

ì"â áòåîø îöìéç ìàÇçÅã îàåú àìôé éìãéí ñáéá òøëé àäáú éùøàì åàäáú äúåøä. äùåøùéí äéäåãééí ùìðå çæ÷éí îëì ðéñéåðåú äôéìåâ

áùòä ùäùåøåú äàìä ðëúáåú òãééï ìà éãåò àí éäéä àôùø ì÷ééí àú úäìåëåú ì"â áòåîø áçåöåú äòøéí, àå ùäîöéàåú äáéèçåðéú úçééá ìçâåâ àú äéåí áîâáìåú ëàìä àå àçøåú. áéï ëê åáéï ëê, ðùîç áéåí äæä åðùàá îîðå ëåçåú åòåöîåú øåç.

áîñåøú äéäåãéú ð÷áò ì"â áòåîø ìéåí ùì ôòéìåú îéåçãú òí éìãéí. îåøéí á÷äéìåú éùøàì ðäâå ìöàú òí úìîéãéäí ìùãä, ìùç÷ áîùç÷é çõ å÷ùú, ìñôø ìäí òì øáé ò÷éáà åòì øáé ùîòåï áø-éåçàé, åìäçãéø áìéáí àäáä ìòí éùøàì, ìúåøú éùøàì åìîðäâé éùøàì.

úäìåëåú ì"â áòåîø äðòøëåú áéîéðå, òì-ôé ÷øéàú äøáé îìéåáàååéèù, äï ìáåù çãù ìîñåøú éäåãéú òúé÷ú éåîéï æå. àáì âí äîðäâ äæä ÷ãåí áéåúø, åáîñåøú äçñéãéú éãåò äñéôåø òì úäìåëú éìãéí ùàøâï äáòù"è áì"â áòåîø òåã ëùäéä öãé÷ ðñúø.

ìçåù ùëåìðå òí àçã

áú÷åôúðå øååÌéÇú äîúçéí áéï çì÷é äòí, éù ëîéää âãåìä ìàçãåú åìäú÷áöåú ñáéá äîëðä äîùåúó ìëåìðå. úäìåëåú äéìãéí ùì ì"â áòåîø îáéàåú îñø æä ìéãé áéèåé áãøê äðàä áéåúø. îàåú àìôé éìãéí, îëì ùëáåú äöéáåø, öåòãéí éçãéå áçåöåú äòøéí åäééùåáéí, åîôâéðéí àú äàäáä ìòøëéí äàìä.

æëä øáé ùîòåï áø-éåçàé ùéåí ääéìåìà ùìå – ì"â áòåîø – îöìéç ìàÇçÅã îàåú àìôé éìãé éùøàì ñáéá òøëé àäáú éùøàì åàäáú äúåøä. àé-àôùø ùìà ìäúøâù ìðåëç àìôé éìãéí, äîøòéãéí àú äàååéø á÷øéàú "ùîò éùøàì, ä' àìå÷éðå, ä' àçã". äîôâï äæä îåëéç ëé äùåøùéí äéäåãééí ùìðå çæ÷éí îëì äðéñéåðåú ìäôøéã åìôìâ áéðéðå.

ãåå÷à áú÷åôúðå äî÷åèáú éù ìúäìåëåú äàìä òøê òöåí, áùáéøú äîçéöåú äîáãéìåú áéï çì÷é äòí. äàååéøä ùôåìéèé÷àéí åëìé äú÷ùåøú éåöøéí îâáéää çåîä áéï äöéáåøéí. ëàï, áúäìåëåú ì"â áòåîø, äëåì çùéí ôúàåí ùäððå òí àçã åùëì äîçéöåú äììå îìàëåúéåú åîéåúøåú.

ëé äàîú äéà ùëåìðå éäåãéí åëé äúåøä äéà ùì ëåìðå. æä úôéìúå áðòéîä àùëðæéú åçáøå îñìñì àåúä áðòéîä îæøçéú, àáì ëåìðå îúôììéí ìàìå÷éí àçã åîúàçãéí áàîéøú 'ùîò éùøàì ä' àìå÷éðå ä' àçã'. åâí îé ùàéðå ðåäâ ìäúôìì îçåáø áúåê ðôùå òí äúôéìä ùäúôììå àáåúéå åòí äîñåøú äîùåúôú ìëåìðå.

ìäúååëç åìàäåá

àçãåú àéï ôéøåùä åéúåø òì úôéñåú åòì òîãåú. âãåìúä áéëåìúä ìùàú àú ääáãìéí. àôùø ìäéåú îàåçãéí âí àí àéï îñëéîéí, åàôéìå ëùéù çéìå÷é ãòåú çøéôéí. àôùø ìçåù ëáåã æä ìæä âí àí äàçã ñáåø ùçáøå èåòä èòåú âîåøä. äàçãåú îáéàä áçùáåï ù'àéï ãòåúéäí ùååú', åáëì-æàú äéà îåöàú àú äð÷åãä äîùåúôú, äçæ÷ä îäùåðåÌú ùáéï àéù ìøòäå.

ùåøùéä ùì äàçãåú äéäåãéú áîäåú äîùåúôú ùì ëåìðå. äððå áðé àáøäí éöç÷ åéò÷á. áëì éäåãé ùåëðú ðùîä ùäéà 'çì÷ à-ìåä îîòì îîù'. éù ìðå àìå÷éí àçã, úåøä àçú, àøõ àçú. äáñéñ äîùåúó äæä éåö÷ òåâï àéúï ìùîéøú äàçãåú âí òì ø÷ò çéìå÷é ãòåú åäáãìéí.

îôâï äàçãåú. "éçã ëì éìãé éùøàì" áàùãåã

  éù çãù

ëåìðå ìúäìåëåú

áéåí ùðé áòøá åáéåí ùìéùé, ì"â áòåîø, é÷ééîå áò"ä áúé çá"ã áëì òéø åééùåá áøçáé äàøõ úäìåëåú éìãéí âãåìåú, áéåæîú äøáé îìéåáàååéèù, áñéñîä 'éçã ëì éìãé éùøàì'. äúäìåëåú éáèàå àú àçãåú äòí åàú äçéáåø ùì ëì éìãé éùøàì ìîñåøú äéäåãéú äîùåúôú ìëåìðå. äéìãéí éöòãå áøçåáåú äòøéí åáéãéäí ùìèéí ä÷åøàéí ìàçãåú éùøàì åìàäáú äúåøä, áøåç îåøùúí ùì øáé ò÷éáà åøáé ùîòåï áø-éåçàé.

àéôä äúäìåëä?

áàúø 'çá"ã éùøàì' äùé÷å öòéøé çá"ã ãó çâéâé, åáå îôú äúäìåëåú áëì øçáé äàøõ. ìàéúåø äúäìåëä áî÷åí îâåøéëí áã÷å á÷éùåø: chabadisrael.co.il/lag. àôùø âí ìúøåí ìáéú çá"ã áî÷åí îâåøéëí, ìäùúúôåú áäåöàåú äúäìåëä.

úðéà áúäìåëåú

öòéøé çá"ã äãôéñå îäãåøä îéåçãú ùì ñôø äúðéà áòáåø äúäìåëåú, åùìåçé çá"ã äîòåðééðéí áå éëåìéí ìäæîéðå åìçì÷å ìéìãéí. îúëåðú äñôø àåúðèéú ìâîøé, åìà ðòùä ùåí ùéðåé áîáðä äñôø åáòéîåã. ìöã äñôø äåô÷ òìåï äñáøä ééòåãé ìéìãéí, äîñáéø àú îäåúå åçùéáåúå ùì äñôø.

  ùìçï ùáú

ìöàú ìîòï îú îöååä

ôøùú àîåø ðôúçú áàéñåø òì äëåäðéí ìäéèîà ìîú: "ìÀðÆôÆùÑ ìÉà éÄèÇÌîÈÌà áÀÌòÇîÈÌéå" (îìáã ùáòú ä÷øåáéí îãøâä øàùåðä). ëåäï âãåì àéðå øùàé ìäéèîà àôéìå ìàáéå åìàéîå. éù çøéâ àçã: îú îöååä.

ãéðéí äàìä ÷ùåøéí âí ìîé ùàéðí ëåäðéí. áîòîã äø ñéðé äåâãøå ëì áðé éùøàì "îÇîÀìÆëÆú ëÉÌäÂðÄéí åÀâåÉé ÷ÈãåÉùÑ" (ùîåú éè,å). ìëàåøä áðé éùøàì ëáø äçæé÷å ÷åãí ìëï áîòìåú øåçðéåú âáåäåú: äí äéå áðéí ùì àáåú äàåîä, ðçùáå âøé öã÷ àçøé ùðéîåìå, åäáëåøéí ùáäí ðäðå îîòîã îéåçã, îòéï ëäåðä (âí àáøäí àáéðå äéä ëåäï áîåáï îñåéí, ëãáøé äâîøà [ðãøéí ìá,á]).

ëåìðå ëåäðéí âãåìéí

äçéãåù äåà ááéèåé 'îîìëú ëåäðéí', åëôé ùáòì äèåøéí îôøù: "ëåäðéí âãåìéí". äúåøä îáèéçä ùëì àçã åàçã îéùøàì éëåì ìäâéò ìîãøâú 'ëåäï âãåì'. àí áéöéàú îöøéí äåòð÷ä ìáðé éùøàì îòìú äëäåðä äëììéú, äøé ùáîúï úåøä äâéòå ìãøâú ëäåðä âãåìä, ù÷ãåùúä ðòìéú ëì-ëê òã ùäéà îçééáú øéçå÷ îåçìè îèåîàä.

òì-ôé ãáøé äâîøà (ñðäãøéï ìè,à) "àìå÷éëí ëåäï äåà", òðééï äëäåðä ÷ééí âí àöì ä÷á"ä. äúåñôåú îñáéøéí ùä÷á"ä äéä éëåì 'ìäéèîà' ëáéëåì ëàùø ÷áø àú îùä øáðå, ùëï "éùøàì ð÷øàå áðéí ìî÷åí". áãøê ãåîä îáåàø áæåäø (çì÷ â ôè,à) ùä÷á"ä 'ééèîà' ëáéëåì áòú ùéåöéà àú áðé éùøàì îäâìåú, îàçø ùäí ðçùáéí òáåøå ááçéðú "àÂçÉúåÉ äÇáÌÀúåÌìÈä... àÂùÑÆø ìÉà äÈéÀúÈä ìÀàÄéùÑ", åìëï "ìÈäÌ éÄèÌÇîÌÈà".

ùåúó ìöòø ä'àçåú'

ëéöã ééúëï ùä÷á"ä, ùëäåðúå áãøâú 'ëåäï âãåì', ðèîà ìàçåúå? ëàï îúâìä òåöîú äçéáä ìéùøàì: áùì äñáì äðåøà ùì áðé éùøàì áâìåú, ä÷á"ä ùåúó ìöòøí –  "áÀÌëׇì öÈøÈúÈí ìåÉ öÈø" (éùòéä ñâ,è). äåà ëáéëåì îåøéã àú òöîå îîãøéâú 'ëåäï âãåì' ìîãøéâú 'ëåäï äãéåè', ëãé ùéåëì 'ìäéèîà' åìäåùéò àú áðéå.

ëáø äæëøðå ùìëåäï âãåì îåúø ìäéèîà ø÷ ì'îú îöååä'. áî÷øä ëæä äëåäï çééá ìäéèîà åìòñå÷ á÷áåøúå. çåáä æå âåáøú àôéìå òì äùéà äøåçðé äâáåä áéåúø – ëùäëåäï äâãåì ðîöà áúåê ÷åãù ä÷åãùéí áòéöåîå ùì éåí äëéôåøéí. òìéå ìäðéç àú òáåãúå ä÷ãåùä åìöàú ìãàåâ ì'îú îöååä'.

ìäçéåú 'îú îöååä'

éù éäåãéí äîöåééí áîöá ùì 'îú îöååä' øåçðé. âí äâãåìéí áéåúø ðãøùéí ìøãú îîãøéâúí äðòìéú åìâøåò îä÷ãåùä äôøèéú ùìäí ëãé ìñééò ìéäåãéí àìä. àí ëåäï âãåì çééá ìòñå÷ á÷áåøú äîú, òì àçú ëîä åëîä ùòìéðå ìòñå÷ á'äçééàú' 'îú' øåçðé.

æå äùìéçåú äîåèìú òì ëì àçã åàçú: ìöàú àì øùåú äøáéí, àì äéäåãéí äæ÷å÷éí ìòæøä, åìäôåê àåúí ì'éäåãéí çééí', äî÷ééîéí úåøä åîöååú, òã ùúúâìä îòìúí ëçì÷ î'îîìëú ëåäðéí'.

(úåøú îðçí úùã"î, ëøê â, òî' 1841)

  îï äîòééï

ëäåðä

àæäøä ìîåëéçéí

"àîåø àì äëåäðéí" (åé÷øà ëà,à). àæäøä äéà ìîåëéçéí áùòø, "äëåäðéí", ùéäéå ðùîøéí îôðéåú åâàååä áùòä ùäí îåëéçéí àú éùøàì, ùìà úéèîà ðôùí – "ìðôù ìà ééèîà".

(äîâéã îîæøéèù)

ìãàåâ ì'÷èðéí'

"àîåø... åàîøú" (åé÷øà ëà,à). "ìäæäéø âãåìéí òì ä÷èðéí" (øùØé). ä'âãåìéí', äîáåâøéí, äîèôìéí áîú, îåæäøéí ùîìáã äáø-îéðï ééúðå àú ãòúí âí ì'÷èðéí' – äéúåîéí äçééí ùäðéç àçøéå äðôèø.

(çú"í ñåôø)

ìéîåã òì-îðú ìòùåú

'âãåì' øåîæ ìøàù åìùëì; '÷èï' øåîæ ìùàø äàéáøéí åìëåç äîòùä. "ìäæäéø âãåìéí òì ä÷èðéí" îùîòåúå ùä'âãåì' ùáàãí çééá 'ìäæäéø' àú ä'÷èï' ùáå. ìéîåã äúåøä öøéê ìäéåú òì-îðú ìòùåú ãåå÷à, åØâãåì úìîåã ùîáéà ìéãé îòùäØ.

(äøáé îìéåáàååéèù)

æäéøåú îîòùéí úîåäéí

òì äâãåìéí ìäéæäø îîòùéí ùäí úîåäéí áòéðé äáøéåú, ìôé ùä÷èðéí òìåìéí ììîåã îäí åìòùåú ëîòùéäí.

(øáé éò÷á-éöç÷ îáìðãåá)

âãåìä îéãé àçéå

Øåäëåäï äâãåì îàçéåØ (åé÷øà ëà,é). àåîøéí òì ëê çæ"ì (éåîà éç): Øâãìäå îùì àçéåØ. ùúäà âãåìúå îùì àçéå – ùäí éòùåäå âãåì, åé÷áì îéãí àú äëäåðä åìà îéãé æøéí.

(øáé éäåðúï àééáùéõ)

òùéø îëåìí

äëåäï äâãåì öøéê ìäéåú âãåì Øáðåé, áëåç, áòåùø, áçåëîä åáùðéíØ (îãøù úðçåîà). ìîä ðãøù ùéäéä âí òùéø? îùåí ùäëåäï äâãåì, áòì äñîëåú äòìéåðä, öøéê ùéäéä òöîàé åáìúé-úìåé áæåìú. ãáø æä ìà ééúëï áùòä ùéù áëåäðéí òùéø îîðå, ùëï äëåì îçðéôéí ìòùéø åðåäâéí ëìôéå áãøê-àøõ.

(îàåöøðå äéùï)

îáè ëììé

Øåòì ëì ðôùåú îú ìà éáåàØ (åé÷øà ëà,éà). äëåäï äâãåì öøéê ìäúòìåú îîùôçúå, ìäúøåîí îã× äàîåú äîöåîöîåú äàìä, åìäéåú ðåúï àú ãòúå òì äëìì. ìôéëê àôéìå Øìàáéå åìàéîå ìà éèîàØ – àñåø ùúçåùú ä÷éøáä àì áðé îùôçúå úäéä âãåìä àöìå îîä ùäåà çù ëìôé ëì ðôù îéùøàì.

(øáé îðçí-îòðãì î÷åö÷)

ääîåï îëáã ùìîåú

Øëì àéù àùø éäéä áå îåí ìà é÷øáØ (åé÷øà ëà,éæ). ùìà éùîù áòáåãä áòì îåí. åìà áòì îåí áìáã, àìà àó äëéòåøéí ôåñìéí áëåäðéí, ìôé ùàéï äàãí îëåáã àöì ääîåï àìà áùìîåú àéáøéå åéåôé áâãéå.

(øîá"í, îåøä ðáåëéí)

  àîøú äùáåò

áòáåø éåí àçã áîéøåï

ááé÷åøå äøàùåï ùì äàãîå"ø îöàðæ-÷ìåéæðáåøâ, áòì 'ùôò çééí', áàøõ éùøàì, áùðú úùè"å, ðñò ìùáåú áöôú. äðäâ äçìéè òì ãòú òöîå ìäáéàå úçéìä ìîéøåï. äåà äâéò òã äöéåï åäëøéæ: "äâòðå ìîéøåï".

äàãîå"ø äçååéø ëñéã. äåà äåøä áú÷éôåú ìðäâ ìçæåø òì ò÷áåúéå åìðñåò ìöôú, áàåîøå: "ìîéøåï ìà ðåñòéí áìé äëðä!".

ø÷ áéåí ùðé éöà ìîéøåï, åëì äãøê äéä àçåæ çéì åøòãä. äúôìì ùçøéú áöéåï, úôéìä ùìåÌåúä áëéåú ðåøàåú åðîùëä ùòåú øáåú, åæòæòä àú ìá ëì äùåîòéí.

äøáé ðùàø áöéåï ëì äéåí åìàçø îëï àîø: "ëãàééí äéå ëì äééñåøéí äðåøàéí ùòáøúé áùðåú äùåàä, ùàéáãúé àú äøáðéú åàçã-òùø éìãéé äé"ã – áòáåø éåí àçã ùäééúé áîéøåï!".

  âàåìäôãéä

øùá"é èéäø àú äàååéø

ìÈ"â áÌÈòÉîÆø. âéìåé äçñéãåú äåà ùìá îú÷ãí éåúø áâéìåé ôðéîéåú äúåøä ùàåúå ôúç øáé ùîòåï áø-éåçàé. ìëï áçöøåú äçñéãéí ùîçéí áîéåçã áì"â áòåîø, éåí ùîçúå ùì øùá"é. ë"÷ àãîå"ø äøéé"ö îñôø ëé "àöì àãîå"ø äàîöòé äéä ì"â áòåîø îï äçâéí äîöåéðéí... äéå øåàéí àæ äøáä îåôúéí, åáòé÷ø á÷ùø ìäåìãú éìãéí. ëì äùðä äéå îöôéí ìì"â áòåîø" (äéåí-éåí éç áàééø).

ôòí àçú àîø îéùäå ìøáé äøù"á, ùéù éäåãéí ùàéðí îðéçéí úôéìéï àê äåìëéí ì÷áøå ùì øùá"é áîéøåï. äùéá ìå äøù"á: "àí øáé ìåé-éöç÷ îáøãéö'á äéä çé áéîéðå, äéä òåùä îéäåãéí àìä ðáøùú îàéøä" (ñôø äùéçåú úøö"å òî' 331).

ùàìå îùôéò çñéãé: àéù ôùåè, ùàéï ìå ùééëåú ììéîåã ñôø äæåäø – îä ìå åìùîçú ì"â áòåîø? äñáéø äîùôéò: øùá"é èéäø àú äàååéø äîòåôù ùì äòåìí, åëê âøí èåáä ìëì éäåãé áàùø äåà. ùëï ëàùø àååéø äòåìí àéðå ð÷é – äãáø îùôéò ìøòä òì ëì àçã åàçã.

äøáé îìéåáàååéèù îáàø (ñôø äùéçåú úùî"è ëøê á, òî' 437) ùøùá"é äéä îúìîéãé øáé ò÷éáà ùðùàøå áçééí, ëé ðäâ ëáåã áçáøéå, åäééúä àöìå àäáú éùøàì áäãâùä (øàå ùáú ìâ,à). ëìåîø, äåà úé÷ï àú äòðééï ùì "ìà ðäâå ëáåã æä áæä". ìëï ì"â áòåîø äåà éåí ùîçä âãåìä – îôðé äòéìåé ùì ùìåí äáà àçøé îçìå÷ú, ëéúøåï äàåø ùáà îúåê äçåùê.

  àäáú éùøàì

ìòùåú èåáä ìéäåãé

äáòì-ùí-èåá àîø: "ðùîä éåøãú ìòåìí äæä åçéä ùáòéí-ùîåðéí ùðä, ëãé ìòùåú èåáä ìéäåãé ôòí àçú, áâùîéåú åáôøè áøåçðéåú" (äéåí-éåí ä' áàééø).

äøáé îìéåáàååéèù îâãéø àîøä æå (ì÷åèé ùéçåú ëøê ëä, òî' 389) "îàîø ðôìà", åîñáéø: "îãåáø áéäåãé äìåîã úåøä åî÷ééí îöååú áëì éåí åéåí áîùê ùáòéí-ùîåðéí ùðåú çééå... åàó-òì-ôé-ëï àåîø äáòù"è, ùéøéãú äðùîä áâåó éëåìä ìäéåú ìà áùáéì ÷éåí ëì äúåøä åäîöååú... àìà ëãé ìòùåú èåáä – ôòí àçú åéçéãä – ìéäåãé ùðé!". åäøáé îñééí: "àôéìå àí éù òì ëê ÷åùéåú åìà îáéðéí æàú áùìîåú – äéäãåú ëåìä îåùúúú òì ä÷ãîú 'ðòùä' ì'ðùîò'".

áôúâí ùì äáòù"è ðàîø ùúëìéúä ùì éøéãú äðùîä éëåìä ìäéåú òùééú èåáä "áâùîéåú åáôøè áøåçðéåú". ë"÷ àãîå"ø äøéé"ö àîø áùí äçñéãéí äøàùåðéí (àâøåú ÷åãù àãîå"ø äøéé"ö ëøê éá, òî' ÷éá), ùääáãì áéï âùîéåú ìøåçðéåú àéðå àìà áâùîéåú äàéùéú, ùàæ ääúòñ÷åú áâùîéåú äéà îöã äðàú äâåó, åàéìå ääúòñ÷åú áøåçðéåú äéà îöã äðùîä; åàåìí ëùîãåáø áâùîéåú ùì äæåìú (ùáæä àéï ìòåùä äèåáä äðàú äâåó) – àéï äáãì áéï âùîéåú ìøåçðéåú.

ëùòåñ÷éí áòùééú èåáä ìéäåãé ùðé, àéï ìçùåá ëìì åëìì òì úåòìú àéùéú. ééúëï ùäîçùáä òì äúåòìú äàéùéú àéðä ôåâòú ëìì åëìì áòùééú äèåáä ìéäåãé äùðé, àáì òöí äòåáãä ùäàãí çåùá òì òöîå, áùòä ùäåà òåñ÷ áòùééú èåáä ìæåìú, äéà ãáø áìúé-øàåé.

  îòùä ùäéä

çìåí ùäéä ìîöéàåú

äùéç' ñéøá ìäôø àú ðãøå. îøåá çåìùúå ðøãí. áçìåîå äåôéòå ùìåù ãîåéåú äãåøåú îú÷øáåú àìéå îëéååï ÷áø øáé ùîòåï áø-éåçàé

äùîù ä÷åôçú îòì øàùå ùì äùéç' ÷ååàñ ëîòè ñçøøä àú øàùå. "ìà àåëì åìà àùúä", ùéðï ìòöîå ùåá åùåá, "àú äðãø ùðãøúé à÷ééí áîìåàå".

îéøåï, ìôðé éåúø îîàä åòùøéí ùðä, äéä ëôø òøáé ÷èï, åáå ëîä òùøåú îùôçåú, òðéåú îøåãåú. áøàù äçîåìä òîã ùéç' æ÷ï, ÷ååàñ ùîå, ùäéä îëðéñ àåøçéí âãåì åáòì ìá ðãéá. äìä äéä î÷ôéã ùìà ìñòåã àú ìéáå ìáãå, àìà ø÷ ëàùø àåøçéí îñéáéí òéîå.

éåí àçã ìà áà ìî÷åí ùåí àåøç. äùéç' òìä òì ââ áéúå åöôä ìëì òáø, àåìé éøàä òåáø àåøç ëìùäå, ùéåëì ìäñá òéîå ìñòåãúå, àê ìà øàä àéù.

äùîù ëáø ðèúä ìù÷åò. äøòá äçì ìäöé÷ ìå. äùéç' äöèòø îàåã, åðãø ðãø ùìà éèòí ãáø òã ùéæãîðå ìå àåøçéí.

áàåúå ìéìä ùëá ìéùåï øòá. äåà ðéñä ìðçí àú òöîå ëé ìîçøú, éåí äùå÷ áöôú, åãàé éæãîï îéùäå ìî÷åí. àìà ùáéåí äîçøú ùøø çåí ëáã áîéåçã, åáðé-àãí ðîðòå îìöàú ìãøê. äùéç' ðçìù åäìê. æä ëáø äéåí äùðé áöåí.

áðé áéúå äôöéøå áå ìùáåø àú äöåí, àáì äùéç' ñéøá ìäôø àú ðãøå. îøåá çåìùúå ðøãí. áçìåîå äåôéòå ùìåù ãîåéåú äãåøåú îú÷øáåú àìéå îëéååï ÷áø øáé ùîòåï áø-éåçàé. äåà äúòåøø áäúøâùåú åäáéè ìòáø ÷áø øùá"é, åðãäí ìâìåú ùìà äéä æä çìåí áìáã: àëï, ùìåùä àðùéí öòãå ìòáø áéúå.

ùîçú øùá"é áéîéí ääí

îé äéå äùìåùä?

ø' éäåùò áééï ðåìã áôøàâä, øåáò ùì äòéø åøùä. äéä îçñéãéå ùì øáé îàéø-éçéàì îàåñèøåáöä, åòñ÷ áîñçø áá÷ø. ääöìçä äàéøä ìå ôðéä, àê òì àó òåùøå ðùàø éäåãé éøà ùîééí åúìîéã-çëí, ä÷åáò òéúéí ìúåøä.

áìéáå áòøä àäáä òæä ìàøõ éùøàì. ëì éîéå çñê ëñó ëãé ùéåëì ìòú æ÷ðÈúå ìòìåú ìàøõ äðëñôú. ÷éðï áìéáå øöåï òæ ìä÷éí áàøõ îåñã úåøðé çãù, ùåðä îùàø äîåñãåú ùëáø äéå ÷ééîéí áàøõ.

æä äéä áùðéí ùìôðé îìçîú äòåìí äøàùåðä. ø' éäåùò ëáø äùéà àú ëì éìãéå, åäçìéè ùáàä äòú ìäâùéí àú çìåîå. äåà çéñì àú òñ÷éå åéöà ìàøõ ä÷åãù. ááåàå ìàøõ ùí ôòîéå ìòáø öôú, ùäééúä îøëæ äééùåá äéäåãé áàøõ, îìàä áúé ëðñéåú åáúé îãøùåú.

éäåãé äòéø ÷éáìå àåúå áëáåã øá, åëùùîòå ùäáéà òéîå ñëåí ëñó ðëáã ìä÷îú îåñã çãù, äöéòå ìå äöòåú ùåðåú, àê ø' éäåùò ìà äøâéù ùîöà àú îä ùçéôù. "øåöä àðé ìééñã îùäå çãù", çæø åàîø.

æîï ÷öø ìàçø áåàå ìöôú éöà ìöéåï øáé ùîòåï áø-éåçàé áîéøåï. ùðééí îúåùáé öôú ìéåå àåúå ááé÷åøå. àìä äéå ùìåùú äàðùéí ùéøãå îäöéåï àì äëôø îéøåï.

äùéç' øõ ì÷øàúí, äæîéðí ìáéúå åñéô÷ àú ëì äãøåù ìäí, ëãé ùéåëìå ìäñá òéîå ìñòåãä ëùøä ìîäãøéï. äí äãìé÷å àú äàù ùòìéä ðàôå ôéúåú èøéåú, åñòãå àú ìéáí òí ùîï åæéúéí, ãáù ãáåøéí åôéøåú.

äàåøçéí éùáå åùåççå òì ÷ãåùú äî÷åí åäöãé÷éí ä÷áåøéí áàæåø. áñéåí äöéò äùéç' ìàåøçéí ì÷áì îéãéå ÷ø÷ò øçáú éãééí, äâåáìú áçöø øùá"é, àåú äå÷øä ìàìå÷éí òì ùæéîï ìå àåøçéí ðëáãéí ùäöéìå àåúå îøòá.

ø' éäåùò äúìäá îääöòä, àê äúò÷ù ìùìí àú îìåà äúîåøä. ìàçø 'äôöøåú' øáåú ðéàåú äùéç' ì÷áì àú äëñó, åä÷ø÷ò ð÷ðúä åäå÷ãùä. ëê äåðç äéñåã ìä÷îú éùéáú 'áø-éåçàé' áîéøåï.

äîáðä äëììé ùì áéú äëðñú åäéùéáä (öéìåí: îùä ôøéãï, ìò"î)

áùèç äæä ðáðä áéú ëðñú, ùéäéä âí àåìí äéùéáä. áçöø äî÷éôä ðáðå çãøéí åãéøåú áòáåø îùôçåú ùéúééùáå á÷áéòåú áçöø. ìîèä ðáðä î÷ååä èäøä.

úðàé äçééí ìà äéå ôùåèéí. àú äîéí äéå öøéëéí ìäáéà áôçéí îï äîòééï. àùúå ùì ø' éäåùò åòåã àéùä ùáàä ìâåø áî÷åí, îëøå àú îçøåæåú äôðéðéí ùìäï åúøîå àú ãîéäï ìçôéøú áåøåú îéí ìàâéøú îé âùîéí. áåøåú àìå îéìàå úô÷éã çéåðé, áîéåçã áéîé äéìåìú øùá"é, ëàùø äöåøê áîéí äéä âãåì.

ëãé ìäçæé÷ àú äéùéáä åìáññ àú ÷éåîä ðàìõ øáé éäåùò ìçæåø ìôçåú ôòîééí ìååøùä, ìâéåñ ëñôéí. äåà ìà çñ òì èøçúå, åä÷ãéù àú ëì ëåçå ìäöìçú îôòì çééå.

áîøëæ äùëåðúé âøå ëòùø îùôçåú, åøàùé äîùôçä äéå áéï äìåîãéí ä÷áåòéí áéùéáä. àìéäí äöèøôå ìåîãéí îöôú, ùáàå áîäìê éîåú äùáåò. ëê ðäôëä äçöø ìîøëæ øåçðé úåññ.

éîé îìçîú äòåìí äøàùåðä àéìöå øáéí îúåùáé äùëåðä ìòæåá àåúä. äî÷åí éãò èìèìåú, òã ùáéîé äîøã äòøáé äâãåì, áîàåøòåú úøö"å-úøö"è (1936–1939), äééùåá ððèù ìâîøé.

äéùéáä òîãä áùéîîåðä òã ùðú úù"è, ùàæ ðòøê 'îáöò çéøí' åäëôø îéøåï ùåçøø. æîï ÷öø ìàçø äëéáåù òøëå äìåçîéí 'ùáú äåãéä', ùàìéä äöèøó äøá îùä-öáé ðøéä, åëáø áàåúä ùáú äâä äøá ðøéä àú äøòéåï ìä÷éí îçãù àú äéùéáä áîéøåï. ëê ðåñãä éùéáú áðé ò÷éáà îéøåï.

(òì-ôé 'ñôø îéøåï')

  øöéúé ìùàåì

òí äøá éöç÷ çãã

îðäì áéú çá"ã éã àìéäå, úì-àáéá

äàí îåîìõ ìëì àçã åàçã ììîåã àú ñôø äæåäø, åäàí éù òøê ì÷øéàú æåäø àí àéï îáéðéí àú äãáøéí?

áìØâ áòåîø, éåí ääéìåìà ùì øáé ùîòåï áø-éåçàé, îúâìä àåø îéåçã ùì ôðéîéåú äúåøä, åìëï ðäâå éùøàì ìäøáåú áéåí æä á÷øéàú ñôø äæåäø. àê äùàìä äîøëæéú äéà ëéöã ðëåï ìâùú àìéå.

á÷äéìåú øáåú ðäâå ì÷øåà áñôø äæåäø âí áìé äáðä. äçéã"à ëåúá: "ìéîåã ñôø äæåäø îøåîí òì ëì ìéîåã, áùâí ìà éãò îàé ÷àîø... åäåà úé÷åï âãåì ìðùîä". àãîå"ø äæ÷ï ëåúá ù÷øéàú æåäø, àôéìå áìé äáðä, îåòéìä ìäñéø àú 'èîèåí äîåç' (çñéîä øåçðéú ìòðééðé ÷ãåùä).

ìàãîå"ø ä'àîöòé' îìéåáàååéèù äéä îùøú, ùðäâ ììîåã áëì éåí ùéòåø ÷áåò áîùðéåú åëîå-ëï áñôø äæåäø. ôòí ùàìå äøáé: "àîåø ðà, îàéæä ìéîåã éù ìê äðàä øáä éåúø, îìéîåã äîùðéåú àå îìéîåã äæåäø?". äùéá äîùøú: "îùðéåú àðé îáéï ôçåú àå éåúø, åàéìå àú äæåäø àéðé îáéï ëìì; åàó-òì-ôé-ëï àðé ðäðä éåúø îìéîåã äæåäø". ðòðä äøáé: "àëï, äðùîä ðäðéú éåúø îìéîåã äæåäø. äðùîä îáéðä".

ìëï òöí äîôâù òí ãáøé äæåäø ä÷ãåù îèäø àú äðôù, îåñéó ÷ãåùä åîòåøø àú äìá ìòáåãú ä'.

òí æä, àéï äëøç ìäéùàø á÷øéàä áìé äáðä. âãåìé äçñéãåú ôúçå ãøê ðåñôú ì÷ìéèú òåî÷ ãáøé äæåäø, òì-éãé ùäåøéãå àåúí àì äùëì åääáðä. áñôøé äçñéãåú, åáîéåçã áëúáé çñéãåú çá"ã, îáåàøéí îàîøéí øáéí îñôø äæåäø áãøê ùàôùø ìäùéâ åìäôðéí.

ãåâîä ìëê äåà ñôø äúðéà, ùîáåññ òì éñåãåú ôðéîéåú äúåøä, àê îâéù àåúí áãøê îñåãøú åáäéøä, ùäàãí ìà ø÷ éàîø îéìéí ÷ãåùåú, àìà âí éáéï åéçéä àú îùîòåúï.

  ôéðú ääìëä åîðäâ

äøá éåñó ùîçä âéðæáåøâ

ìîä îãìé÷éí îãåøåú?

ùàìä: îä î÷åø äîðäâ ìäãìé÷ îãåøåú áìéì ì"â áòåîø?

úùåáä: îðäâéí ùåðéí äåðäâå á÷äéìåú éùøàì ìëáåãå ùì äúðà äàìå÷é øáé ùîòåï áø-éåçàé, ùáäí ùìåáéí ÷øéàú îàîøé æåäø (åìéîåã ôðéîéåú äúåøä áëìì) òí ùéøú ôéåèéí áùáçå ùì äúðà, äãì÷ú ðøåú åùîçä ùì îöååä, ëôé ùöéååä øùá"é ìùîåç áéåí æä.

ääãì÷ä òì öéåï øùá"é áîéøåï äéà îðäâ òúé÷, ùðäâå áå âãåìé éùøàì, òí äùîçä ùí áøåá òí. äîðäâ ëáø úåòã áéãé øáé òåáãéä îáøèðåøä, áîëúáå îùðú øî"è (1489).

îäèòîéí ùðàîøå òì ëê:

à) ëîðäâ éùøàì ìäãìé÷ ðø ðùîä, òì-ôé äôñå÷ "ðø ä' ðùîú àãí".

á) áéåí ôèéøúå âéìä øùá"é ìúìîéãéå àú ñåãåú äúåøä, ëîñåôø á'àéãøà æåèà' ùáæåäø. ëì àåúå äéåí ìà ðôñ÷å äàåø åäàù îï äáéú. åàó äéåí òöîå äúàøê, åìà äééúä øùåú ìùîù ìù÷åò òã ùñééí øùá"é ìâìåú àú ñåãåúéå, ùàæ òìúä ðùîúå ìîøåí. åæä äàåú ëé ëì äàåøåú áèìéí åîùîùéí àú äàåø äâðåæ ìöãé÷éí.

â) ùáòú ùáåòåú äñôéøä äí ëðâã ùáòú ä÷åìåú ("÷åì ä'..." ùáúäéìéí ôø÷ ëè), åäùáåò äçîéùé (ñôéøú ä'äåã') äåà ëðâã "÷åì ä' çåöá ìäáåú àù". ìëï áéåí ì"â áòåîø, áñôéøú 'äåã ùáäåã', îøáéí áàåø.

áã-ááã òí äãì÷ä æå ðäâå ìäøáåú áäãì÷åú ìëáåã øùá"é áéøåùìéí, áçáøåï åáî÷åîåú øáéí áàøõ éùøàì. á÷äéìåú éùøàì ðäâå ìäøáåú áðøåú ááúé äëðñú ìëáåãå.

îï äøàåé ìãàåâ ùáëì àúø åàúø ééòùå äîãåøåú ëùîçä ùì îöååä, îúåê äñáø îúàéí ìðåòø åìòí áãáø îäåú äéåí åúåøúå ùì øùá"é.

î÷åøåú: æåäø ç"â øöà,á. áðé éùùëø, àééø, îàîø â àåú å. ñôø äùéçåú úøö"à òî' 330. áéï ôñç ìùáåòåú ôé"ç. èòîé äîðäâéí òî' øðá. ñôø äúåãòä, çåãù àééø.

  çééí éäåãééí

"áúäìåëú ì"â áòåîø ÷éáìðå úàåîéí"

àçøé ùðéí ùì äîúðä ëàåáä, ééñåøéí åèéôåìéí, ú÷ååú åàëæáåú – úäìåëú ì"â áòåîø äáéàä ìå åìøòééúå àú äéùåòä äâãåìä: æåâ úàåîéí áøéàéí, åòåã éìã àçøéäí

úòåãú æäåú. éò÷á áéèøï, áï 30, úåùá òôåìä. ìôðé ùðä, áçâéâä îéåçãú ìöéåï âéìéåï ä-2000 ùì 'ùéçú äùáåò', çùó ìôðé äðåëçéí àú ñéôåø ìéãú éìãéå, áò÷áåú äñâåìä äôìàéú ùì úäìåëú ì"â áòåîø, ùòìéä ÷øà áâéìéåï 'ùéçú äùáåò'.

éò÷á åäúàåîéí ùðåìãå áæëåú äúäìåëä

öéôééä. ëùäúçúðå, ìôðé 11 ùðéí, çìîðå òì áéú îìà éìãéí, ùéöç÷å åéîìàå àú äáéú ùîçä. çéëéðå åçéëéðå, àáì äí ìà áàå. äúçìðå èéôåìéí, áãé÷åú, ììà äöìçä. æåâåú øáéí òåáøéí àú äãøê ä÷ùä äæàú, åéåãòéí áãéå÷ òì îä àðé îãáø. ú÷ååä âãåìä áëì ôòí îçãù, åàçøéä àëæáä òîå÷ä.

áùåøä. áøåê äùí, éåí àçã ÷éáìðå áùåøä îùîçú, àáì ìîøáä äöòø, àçøé æîï ÷öø äáðå ùääúôúçåú àéðä ëùåøä. äëàá äéä âãåì îàåã. òáøä òåã ú÷åôä, åùåá æëéðå ìáùåøä èåáä. ëì-ëê äúôììðå ùäëåì éú÷ãí áùìåí, àáì ùåá ðñúééí äãáø áîôç ðôù. ìà éãòðå àí éù èòí ìäåñéó ìäúàîõ.

ú÷ååä. áùáú ùìôðé ì"â áòåîø úùô"á ì÷çúé ìéãé àú âéìéåï 'ùéçú äùáåò' – äòìåï äàäåá òì ëåìðå. áîàîø äôúéçä ãåáø òì úäìåëú ì"â áòåîø ùäøáé éñã. òì äçùéáåú åäòåöîä ùì äúäìåëä, åùøáé ùîòåï áø-éåçàé áòöîå ðîöà áúäìåëä åøå÷ã òí äéìãéí. øàéúé àú ãáøé äøáé ùîé ùáà ìúäìåëä éëåì ìæëåú ìéùåòåú âãåìåú, åáôøè ìæøò ùì ÷ééîà.

äæãîðåú. äøàéúé àú äãáøéí ìøòééúé òãï åàîøúé ìä: "ðéñéðå äëåì, áåàé ððñä àú æä. ðìê ìúäìåëú ì"â áòåîø". ìà äéä ÷ì ìðå ìòùåú æàú. äøé æå úäìåëä ùì éìãéí, àå ùì äåøéí òí éìãéí. îä ðòùä ùí? àáì äúçæ÷ðå. àí æä îä ùäøáé àîø – àðçðå äåìëéí.

úäìåëä. àëï, áúçéìä ìà äéä ÷ì. äúàñôðå òí ëì äîùúúôéí áëéëø äòöîàåú áòôåìä. ñáéáðå éìãéí ÷èðéí åæåâåú òí òâìåú åòí éìãéí òì äëúôééí. åàðçðå... áìé éìãéí. àáì àîøðå ìòöîðå, ùàí æå äñâåìä ùäøáé ãéáø òìéä, àðçðå îùúúôéí áùîçä àîéúéú. öòãðå áøçåáåú äòéø. ãîééðå ìòöîðå ùøáé ùîòåï áø-éåçàé ðîöà àéúðå îîù. äúôììðå îëì äìá ùðæëä ìæøò ùì ÷ééîà. ëëä äìëðå ìëì àåøê äúäìåëä, îúôììéí.

òí äùìéç áòôåìä äøá ñâì

ãéìîä. áçñãé ä', æîï ÷öø ìàçø äúäìåëä ÷éáìðå áùåøä îäøåôà – éù ìëí úàåîéí, áï åáú. äùîçä äééúä òöåîä, àáì äøåôà àîø îééã: "æä îöá òãéï îàåã. àí ÷åãí äééúä áòéä ìäçæé÷ òåáø àçã, òí ùðééí æä áìúé-àôùøé". ìîòùä, äåîìõ ìðå ìååúø òì àçã... æä äéä àçã äøâòéí ä÷ùéí áçééðå. äúééòöðå òí âãåìé äôøåôñåøéí, åëåìí àîøå ùäñéëåééí ðîåëéí îàåã.

äçìèä. ðñòúé ìøáé ãåã àáåçöéøà. ñéôøúé ìå àú äñéôåø åàú ãáøé äøåôàéí. äåà ä÷ùéá åàîø ìé: "îåèá ìà ìâòú". çæøúé äáéúä, îñøúé ìøòééúé àú ãáøéå, åäçìèðå ìäîùéê, îúåê àîåðä.

éùåòä. äú÷åôä äæàú äééúä îìàä çùùåú. áëì àåúí éîéí äæëøðå ìòöîðå ùåá åùåá: äøáé àîø ùîé ùáà ìúäìåëú ì"â áòåîø – æå ñâåìä ìæøò ùì ÷ééîà, àæ æä éäéä ÷ééîà! åáøåê ä', äëåì òáø áäöìçä, åðåìãå ìðå áîæì èåá áï åáú áøéàéí åùìîéí. ëéåí äúàåîéí ëáø áðé ùìåù ùðéí, åéù ìðå òåã éìã ÷èï áï ùðä åàøáòä çåãùéí.

çùéôä. áàåúä úäìåëä äáèçúé ùàí ðéååùò, àáåà áùðä ùàçøéä åàñôø àú ñéôåø äðñ ùìðå åâí àúøåí àåôðééí. ëê áãéå÷ òùéðå. ùí ðçùôå ëåìí ìñéôåø äîøâù ùìðå åäáéðå àú ëåçä ùì äúäìåëä. ìàçø îëï ñéôøúé àú äñéôåø áòøá äçâéâé ìöéåï âéìéåï ä-2000.

øùá"é. äøâùúé òì áùøé îîù àú ãáøé äøáé ùäúðà äàìå÷é øáé ùîòåï áø-éåçàé ðîöà áúäìåëä. æä îîù ëê! ëì îé ùøåöä éùåòåú, ùéöèøó ìúäìåëú ì"â áòåîø, åéðöì àú äîòîã ä÷ãåù.