.jpg)
îñ' 1257, òøá ùáú-÷åãù ôøùú úøåîä, ì' áùáè ä'úùò"à (04.02.2011)
éåöà ìàåø òì-éãé öòéøé àâåãú çá"ã - äîøëæ (ò"ø)
ú"ã 14 ëôø çá"ã 60840, èì' 072-2770100, ô÷ñ: 03-9606169
òåøê: îðçí áøåã Ÿ éå"ø: äøá éåñó éöç÷ äëäï àäøåðåá
òîãä ùáåòéú
äñëí òì ëøòé úøðâåìú
äùáåò äúáøø ëé äñëí äùìåí òí îöøéí éëåì ìäúðãó áøâò àçã, åàðçðå òìåìéí ìîöåà àú òöîðå áìé ùìåí åáìé îøçáé ñéðé
ëùçöé äàé ñéðé äéä áéãéðå äééðå îòöîä àæåøéú (öéìåí: Google Earth)
ìàçø ùáåò ùì îäåîåú åäôâðåú áëéëøåú ÷äéø ðôì äîùèø äîöøé. äòåìí äðàåø áéøê òì úäìéê äãîå÷øèéæöéä ùäâéò âí àì îöøéí. ááçéøåú äãîå÷øèéåú ðéöçå äàçéí äîåñìîéí, åð÷èå îéã ùðé îäìëéí – ëøéëú áøéú òí àéøàï åäëøæä òì áéèåì äñëí äùìåí òí éùøàì. áòåã îîùìú éùøàì ùå÷ìú àú úâåáúä äåæøîå ëåçåú äùøéåï äîöøééí àì çöé äàé ñéðé.
îé ùäéä îöéâ úøçéù ëæä ìôðé çåãù äéä ðçùá äåæä äæéåú. äùáåò úøçéù ëæä ëáø àéððå áâãø äæéä. àê âí àí äúôúçåú æå ìà úúøçù, ãéé äéä áîøàåú ùðøàå äùáåò ëãé ìäîçéù òã ëîä äðçåú-äéñåã ùòìéäï îáåññú îãéðéåúä ùì éùøàì, òåîãåú òì ëøòé úøðâåìú.
îåùâé ÷éåí ùì îãéðä
äñëí äùìåí òí îöøéí äçæé÷ îòîã ùìåùéí ùðä, àìà ùâí ùìåùéí ùðä äï äøó-òéï áîåùâé ÷éåí ùì òîéí åîãéðåú. àí úúçåìì äôéëä àñìàîéú áîöøéí åääñëí ééâåæ áòùï, åðîöà àú òöîðå îåì äöáà äòð÷ åäçãéù ùì îöøéí, áìé îøçáé ñéðé – äàí âí àæ éãáøå òì 'äñëí äéñèåøé' åòì 'ùìåí ìãåøåú'?!
àñåø ìùëåç îä ä÷øáðå úîåøú àåúå 'äñëí ùìåí'. àçøé äðéöçåï äðéñé áîìçîú ùùú äéîéí äééðå îòöîä àæåøéú. îøçáé ñéðé äòðé÷å ìðå áñéñé àéîåðéí åàåöøåú èáò. äí äéåå çéõ âãåì ãéå ìîðåò ëì ðéñéåï ìäùîéã àú äîãéðä äéäåãéú. îàâøé äðôè äéå éëåìéí ìñô÷ àú ëì öåøëé äàðøâééä ùìðå.
ääñëí òí îöøéí ôúç àú âì äìçöéí òì éùøàì. äòåìí æéää îéã îé äöã äìçéõ áñéôåø äæä. ìà äåòéìå ëì ääñáøéí äîùëðòéí òì äöøëéí äáéèçåðééí. ìà äùúðä ãáø âí ëàùø äúáøø ìàéæä îøçõ ãîéí äåèìðå áò÷áåú äñëîé àåñìå, åîä ÷øä áøöåòú òæä àçøé ùéöàðå îîðä. òåáãä, ëì äòåìí éåãò ëé äòøáéí äí äöãé÷éí åàðçðå äøùòéí.
ãøê àçú ìùìåí
äùáåò ëáø îéèéáéí ìäáéï îãåò äøáé îìéåáàååéèù æò÷ ëì-ëê ëðâã ääñëí òí îöøéí. ìà ðùîò ëãáø äæä ùîãéðä îååúøú òì îøçáé ääâðä äèáòééí ùìä åòì ðëñéí àñèøèâééí çùåáéí ëì-ëê, åëì æä úîåøú ôéñú-ðééø ùáøâò àçã àôùø ìáèìä.
äùáåò øàéðå ëîä àôùø ìäéùòï òì äòåìí. àøä"á, áòìú-äáøéú äâãåìä ùì îöøéí, ðèùä àú äîùèø äîöøé îéã òí ôøåõ äîäåîåú, åàçøéä äçøå-äçæé÷å îãéðåú àéøåôä. äàí àðçðå ðåëì ìäéùòï òìéäï áùòú îáçï?
äúåøä îìîãú àåúðå ù"áòéø äñîåëä ìñÀôÈø" àñåø ìñîåê òì äáèçåú äâåééí, àìà îçåáúí ùì éäåãéí ìäâï òì òöîí, àôéìå îúåê çéìåì äùáú. ääìëä äéäåãéú éåãòú èåá éåúø îëì äôåìéèé÷àéí ëé ø÷ òîéãä àéúðä åú÷éôä éëåìä ìäáèéç àú ùìåîí åáéèçåðí ùì äéäåãéí, åëé ãøê äðñéâåú åäååéúåøéí àéðä îáéàä ùìåí àìà îñëðú àú òöí ÷éåîðå.
äùáåò àðçðå ìåîãéí ùåá áãøê ä÷ùä ëé ø÷ òîéãä àéúðä åàôñ åéúåøéí, îúåê àîåðä á÷á"ä ùåîø éùøàì, äí ùéëåìéí ìäáéà áéèçåï àîéúé åùìåí ìãåøåú.
éù çãù
JLI òåùä òìééä
äùáåò úéôúç áøçáé äàøõ ñãøú ä÷åøñéí äøàùåðä áîñâøú äîëåï äîöìéç JLI (Jewish Learning Institute), îëåï øåäø ììéîåãé äéäãåú, äîåôòì îèòí ä'îøëæ ìòðééðé çéðåê', äæøåò äçéðåëéú ùì çá"ã äòåìîéú. òã ëä äú÷ééîå ä÷åøñéí ùì äîëåï áàøä"á åáòåã îãéðåú áòåìí, åîòëùéå äí îú÷ééîéí âí áàøõ, áùôä äòáøéú, òì-éãé òùøéí åàçã áúé-çá"ã, áäëååðú åáàøâåï öòéøé-çá"ã. àìä ÷åøñéí áøîä à÷ãîéú, ùîàôùøéí ìöéáåø îùëéì ììîåã éäãåú áùôúå, áìé öåøê áéãò îå÷ãí. ä÷åøñ äøàùåï, ùîúçéì äùáåò, ð÷øà: 'îñò äðùîä – çééí, îååú åîä ùáéðéäí', åäåà òåñ÷ áîùîòåú äçééí åáîä ùîòáø ìòåìîðå äôéæé. áùðä äáàä éúøçáå ä÷åøñéí ìòùøéí áúé-çá"ã ðåñôéí. ôøèéí áàúø www.jli.co.il.
îùðä ìðùîä
äùáåò îúçéì îçæåø çãù ùì ìéîåã äîùðéåú áîñâøú àøâåï îùðä ìðùîä, åäàøâåï ÷åøà ìöéáåø ìäöèøó ììåîãéí. ëì ìåîã ðãøù ììîåã ôø÷ îùðä áéåí, åîãé ùáåò ééùìç ìáéúå îáçï òì äçåîø. àçú ìçåãù úéòøê äâøìä òì îìâåú ëñôéåú åñôøéí. ìôøèéí èì' 054-8471370.
ìá÷ùú ä÷åøàéí
÷åøàéí øáéí, áòé÷ø îáåâøéí, äúìåððå ëé äâåÌôï äçãù, ùáå ðãôñ âéìéåï 'ùéçú äùáåò' áùáåòåú äàçøåðéí, ã÷ îãé åäãáø î÷ùä òìéäí àú ä÷øéàä. äçìèðå ìäéòðåú ìá÷ùúí, åîòúä äâéìéåï îåãôñ áâåÌôï ùàîåø ìäéåú ðåç éåúø ì÷øéàä.
ùìçï ùáú
ìçúåø ìôñâú äùìîåú
àú äîùëï öéååä ä÷á"ä ìáðåú î"òöé ùéèéí". àê îðééï äùéâå áðé-éùøàì òöé ùéèéí áîãáø? çæ"ì àåîøéí ùéò÷á àáéðå öôä áøåç-ä÷åãù ùòúéãéí áðé-éùøàì ìáðåú îùëï áîãáø, åäáéà ùúéìé àøæéí ìîöøéí åðèòí, åöéååä àú áðéå ìéèåì àåúí òîí áöàúí îîöøéí.
àîðí äéöéàä îîöøéí äééúä ëòáåø îàúééí åòùø ùðéí îéøéãú éò÷á ìîöøéí, àáì ëáø áéøéãä ìîöøéí äçìå ääëðåú ìáðééú äîùëï. ëìåîø, ëáø áùìá äéøéãä ìâìåú äçìä ääëðä ìâàåìä åìäùøàú äùëéðä ùúäéä àçø-ëê áîùëï.
äëðåú áîöøéí
áðé-éùøàì ðäâå àó äí ëê. òåã áäéåúí áîöøéí äìëå ìùàåì îùëðéäí äîöøéí ëìé ëñó åëìé æäá, ëãé ùúú÷ééí äáèçúå ùì ä÷á"ä ìàáøäí àáéðå ùáðéå "éÅöàå áøëåù âãåì", åîä'øëåù âãåì' äæä ùäåöéàå îîöøéí äéä ìäí ùôò ùì ëñó åæäá áòáåø ðãáåú äîùëï.
äôòåìåú äàìä ùòùå éò÷á åáðé-éùøàì ãåîåú ìôòåìåú äâùîéåú ùðöèååÌ ðáéàéí ìòùåú, ëãé ìäáèéç àú ÷éåîä äîîùé ùì äðáåàä. îöàðå áëîä åëîä ðáåàåú ùä÷á"ä öéååä àú äðáéà ìòùåú ôòåìä âùîéú, ëãé ùäðáåàä àëï úú÷ééí áôåòì áòåìí äæä äâùîé. âí äáàú äàøæéí òì-éãé éò÷á àáéðå åá÷ùú äëñó åäæäá òì-éãé áðé-éùøàì áîöøéí äéå ôòåìåú âùîéåú ùäáèéçå ëé àëï äîùëï ééáðä áôåòì.
úôéìúå ùì òùéø
ìëàåøä, ëùùøåééí áâìåú îöøéí åðàðçéí îòáåãú-ôøê ãéé ìùàåó ìäéâàì îäòáãåú åìöàú ìçéøåú. àåìí áðé-éùøàì äåëéçå ùàéï ìäñúô÷ áòöí äéöéàä ìçéøåú, àìà ëáø áúåê äâìåú òåùéí äëðåú ì÷øàú äùìá äòìéåï ùì áðééú äîùëï åäùøàú äùëéðä áúåê òí-éùøàì.
ãáø ãåîä îöàðå áîãøù áòðééï ääáãì áéï úôéìúå ùì òðé ìúôéìúå ùì òùéø. äòðé îá÷ù ùéäéä ìå ìçí ìàëåì åáâã ììáåù, åàéìå äòùéø îá÷ù: "îãéðä ôìåðéú ùäéà çøÅáä, åäéà ùìê; âæåø ùúéáðä". äåà ãåàâ ùäîãéðä äùøåéä áîöá ùì çåøáï úáåà ìëìì úëìéú äùìîåú, òã ìáðééï òãé-òã.
àè-àè òã äùìá äòìéåï
îëàï àðå ìîãéí ùâí ëùäàãí òåîã áúçéìú äãøê, åäåà ø÷ îúçéì ìäúòìåú áòáåãú äáåøà, ëáø àæ òìéå ìùàåó ìäâéò àì äôñâä, åäåà öøéê ìäçìéè ëáø áúçéìú äãøê ùøöåðå ìäâéò àì äùìá äòìéåï áéåúø.
âí ëùôåòìéí òí éäåãé ùðé àôùø ìçùåá ùãéé ìôòåì òìéå ùúúçæ÷ àîåðúå àå ùé÷ééí îöååä àçú. àîðí áôåòì äåà àëï öøéê ìäú÷ãí àè-àè, ùìá àçø ùìá, àáì éù ìäåãéò ìå ùäúëìéú äéà ùéáåà áñåôå ùì ãáø ìéãé ÷éåí ëì äúåøä åîöååúéä, òã ìúëìéú äùìîåú. åæå âí öøéëä ìäéåú ùàéôúðå äëììéú – ìà ìäñúô÷ áùìîåú çì÷éú, àìà áùìîåú äâãåìä áéåúø ùì áðééï áéú-äî÷ãù äùìéùé, áâàåìä äàîéúéú åäùìîä òì-éãé îùéç-öã÷ðå.
(úåøú îðçí ëøê ìè, òî' 261)
îï äîòééï
äîùëï
æäá, ëñó, ðçåùú
"åæàú äúøåîä àùø úé÷çå îàéúí, æäá åëñó åðçåùú" (ùîåú ëä,â). 'æäá' – ëðâã äîùëï ùòùä îùä øáðå, ùäéä çáéá òì ä÷á"ä ëæäá. 'ëñó' æä î÷ãù øàùåï ùáðàå ùìîä, ùëúåá áå "àéï ëñó ðçùá áéîé ùìîä ìîàåîä". å'ðçåùú' æä áéú-äî÷ãù äùðé, ùëáø äéå çñøéí áå çîéùä ãáøéí: àøåï, ëôåøú, ëøåáéí, àù åøåç-ä÷åãù.
(éì÷åè ùîòåðé)
äî÷ãù äôøèé ùìí
"åòùå ìé î÷ãù åùëðúé áúåëí" (ùîåú ëä,ç). ëùí ùî÷åí äî÷ãù ðùàø á÷ãåùúå âí áæîï äâìåú, ëîàîø çæ"ì (ùîåú-øáä ôøùä ã) "ìòåìí àéï äùëéðä ææä îëåúì äîòøáé", ùëï äçåøáï äéä ááéú áìáã – ëê á'î÷ãù' äôøèé ùáëì àçã åàçã îéùøàì. äéñåã ùìí, æê åèäåø, åëì òðééï äùîîä äøåçðéú ùéù ìòéúéí áéùøàì äåà ø÷ á'áðééï' ùì äî÷ãù äôøèé.
(äéåí-éåí)
ìæëåú àú éùøàì
"îàú ëì àéù àùø éãáðå ìéáå ú÷çå àú úøåîúé" (ùîåú ëä,á). àú äîùëï éëìå ìä÷éí âí ùìåùä àå çîéùä àðùéí, àáì ä÷á"ä øöä ùááðééï îùëï ä' éùúúôå ëì éùøàì, äàðùéí åäðùéí, áìé éåöà îï äëìì.
(ì÷åèé ãéáåøéí)
äúåøä ÷ãîä
"åòùå àøåï òöé ùèéí" (ùîåú ëä,é). îä äúåøä ÷ãîä ìëì îòùé áøàùéú, ëê áîòùä äîùëï ä÷ãéí àú äàøåï ìëì äëìéí. åîä äàåø ù÷ãí ìëì îòùé áøàùéú, àó áîùëï – äúåøä, ùð÷øàú àåø, ÷ãîå îòùéä ìëì äëìéí.
(ùîåú øáä)
ãøê-àøõ
"åòùéú àú ä÷øùéí ìîùëï òöé ùéèéí òåîãéí" (ùîåú ëå,èå). ìéîã ä÷á"ä ãøê-àøõ ìãåøåú äáàéí, ùàí éá÷ù àãí ìáðåú áéúå òì-éãé àéìï òåùä ôéøåú, àåîøéí ìå: åîä îìê îìëé äîìëéí, ùäëåì ùìå, ùàîø ìòùåú îùëï, àîø ùìà ì÷çú àìà îàéìï ùàéðå òåùä ôéøåú, àúí òì-àçú-ëîä-åëîä.
(ùîåú øáä)
î÷åí îùëðå ùì ä÷á"ä
ùàìå àú øáé îðçí-îðãì î÷åö÷: äéëï î÷åí îùëðå ùì ä÷á"ä? åòðä: áëì î÷åí ùàìéå îëðéñéí àåúå. æäå ùðàîø: "åòùå ìé î÷ãù åùëðúé áúåëí" – àí ôðéîéåú äàãí îìàä àäáú ä' åéøàúå, ä÷á"ä ùåëï áúåëå îîù.
(ðçìú çîéùä)
áëåç ëì àçã åàçã
ëùí ùáî÷ãù äâùîé äéä áëåçå åáéëåìúå ùì ëì àçã åàçã îéùøàì ìòùåú î÷ãù ìòöîåúå éúáøê, ëê âí áî÷ãù äøåçðé ùáúåê ëì éäåãé áéëåìúå ìòùåú ùòöîåúå éúáøê úùøä áå.
(ñôø äîàîøéí úøô"ä)
øàééä áàìå÷åú
ááéú-äî÷ãù äééúä äëøä åäøâùä áàìå÷åú ááçéðú øàééä îîù. ìëï äî÷ãù äéä ëòåìí àçø îîù. îé ùðëðñ ìúåëå úôñ åäøâéù àìå÷åú áãøê 'ôùéèåú' åìà áãøê 'äúçãùåú'.
(ñôø äîàîøéí úòø"á)
àîøú äùáåò
öã÷ä áëáåã
áéåí çîéùé áìéìä éùá øáé àìéäå-çééí îééæì, øáä ùì ìåãæ', åìîã òí ðëãå. áòåãí ìåîãéí ðëðñ éäåãé åäðéç òì äùåìçï àú äñôø 'îðçú òðé'. "àðé îåëø àú äñôø ìôøðñúé", àîø áù÷è.
äøá ùàì ìîçéø äñôø åðúï ìàéù ëôìééí îäîçéø ùð÷á, áàåîøå: úåëì ìôøñí áñáéáä ù÷ðéúé îîê àú äñôø, åæä éòåãã àçøéí ì÷ðåúå.
ëùéöà äàéù äòéø äðëã: "ñáà, äìåà ëáø éù áñôøééúê ëîä òåú÷éí ùì äñôø". äùéá øáé àìéäå-çééí: "ëùéäåãé äåìê ìîëåø àú äñôø áéåí çîéùé áùòú ìéìä îàåçøú, ëðøàä àéï ìå ìäåöàåú äùáú. äàéù îúáééù ì÷áõ ðãáåú åîá÷ù òæøä áãøê îëåáãú. åëé éëåìúé ìñøá?".
ôúâí çñéãé
áæëåú äùîçä
ëùéáåà îùéç-öã÷ðå 'éàîøå áâåééí: (òì îä åìîä) äâãéì ä' ìòùåú òí àìä'? åàðçðå ðùéá: 'äâãéì ä' ìòùåú òîðå (îùåí ù)äééðå ùîçéí' – áæëåú äùîçä"
îòùä ùäéä
ñåôå ùì ðåëì
úåùáéä äéäåãéí ùì äòééøä ìéàãé ðäðå îéçñ ùì ëáåã áéîé äôøéõ äæ÷ï. øáéí îäí îöàå àú ôøðñúí áàçåæåúéå äøáåú. áîéåçã ðç÷÷ä áæéëøåðí äùúãìåúå ùì äôøéõ ìèåáú äéäåãéí ìàçø îä ùëåðä 'äùøÅôä äâãåìä'.
æä äéä ìôðé éåúø îùìåù-îàåú ùðä. áòééøä ìéàãé ôøöä ãìÅ÷ä åäéà äúôùèä áîäéøåú, åëéìúä àú îøáéú áúé äòééøä. øáéí ðäôëå áàçú ìòðééí çñøé-ëåì åðèåìé ÷åøú-ââ.
ò÷á îöá äçéøåí ùðåöø éöà øá äòééøä, áøàù îùìçú îîëåáãé ä÷äéìä, ìäéôâù òí äôøéõ åìá÷ù àú òæøúå. äôøéõ äæ÷ï ÷éáì àåúí áñáø ôðéí éôåú åðøúí ìòæøúí. äåà äåøä ìàðùéå ìäáéà îï äéòø çéðí àéï-ëñó ëîåú òð÷éú ùì âæòé òöéí, ìä÷îú áéú-äîãøù îçãù, åìáðééú áúéí áòáåø äòðééí.
àåìí ú÷åôú òãðä æå äñúééîä òí îåú äôøéõ äæ÷ï. àú î÷åîå úôñ áðå, åøáéö÷é, ôøéõ öòéø å÷ôøéæé, ùäúáøø ùäåà ëòñï åáòì ùéâòåðåú. çééäí ùì äéäåãéí ðòùå ÷ùéí áîéåçã òí îéðåéå ùì îðäì äîù÷ äçãù, éàï áðãéö÷é, ùäçìéó àú äîðäì äéäåãé ä÷åãí, ø' àäøï-éåñó.
áðãéö÷é æä äéä ùåðà éùøàì îåùáò åøò ìéäåãéí. îàæ äçì ìðäì àú äàçåæåú ôåèøå éäåãéí øáéí. ú÷åôú ñáì æå ìéäåãé ìéàãé åäñáéáä ð÷èòä áàçú áæëåú îàåøò ùùéðä áàçú àú éçñå ùì äôøéõ äöòéø àì äéäåãéí.
áòéø ãåáøåîéñì äúâåøø ñåçø ñøéâéí éäåãé, çééí-ùîòåï ùîå. äåà äéä úìîéã-çëí åàãí ùðåï åú÷éó. ìñøéâéí ùìå éöàå îåðéèéï áëì äàøõ.
äçåøó äú÷øá åäôøéõ áé÷ù ìäöèééã áñøéâéí çîéí áòáåø îàåú òåáãéå. áéøåøéí ùòùä äòìå ëé àéï úçìéó ìñøéâéí ùì äéäåãé îãåáøåîéñì. ëéååï ùëê ðùìç áðãéö÷é, îðäì äçöø, ìãåáøåîéñì ëãé ìäæîéï îàúééí ñøéâéí àöì çééí-ùîòåï.
áúçéìä äúðäì äëåì ëùåøä. çééí-ùîòåï îñø ìéãé áðãéö÷é î÷öú äñøéâéí, ùäéå áîìàé. äåà çúí òì çåæä ùáå äúçééá ìñô÷ àú äñçåøä ëåìä òã îåòã ð÷åá, åìäáéàä áòöîå àì çöø äôøéõ.
çééí-ùîòåï ùîç òì ääæîðä äâãåìä, ùäáèéçä ìå øååç ðàä, àåìí âí çùù îîöá-øåçå ùì äôøéõ. ìëï äùúãì áëì ëåçå ùäñøéâéí ééåöøå áàéëåú äâáåää áéåúø. äåà âí ùéìí éåúø ìòåáãéå, ëãé ùäñøéâéí éäéå îåëðéí òåã ÷åãí äîåòã ùð÷áò. ëê ÷éååä ùäôøéõ ìà éîöà ùåí òéìä ìúìåðä àå ìëòñ.
ááåà äéåí áà çééí-ùîòåï ìàçåæú äôøéõ åäñçåøä äîåëðä òîå. ìúãäîúå æëä ì'÷áìú ôðéí' ùìà öéôä ìä. îðäì äçöø áðãéö÷é äåãéò ìå ëé äôøéõ áéèì àú äòñ÷ä åãøù îîðå ìòæåá îéã àú äàçåæä.
çééí-ùîòåï ãøù ìôâåù àú åøáéö÷é òöîå. "ìà àëôú ìé òì äñçåøä, àê øöåðé ìãòú àéæä ôâí îöà áä", èòï áàåæðé áðãéö÷é.
èòðåúéå ìà òðééðå àú îðäì äçöø. äåà äðéó àú ùåèå ìòáø äéäåãé åäöéò ìå ìäñúì÷ îéã îäî÷åí. áàéï-áøéøä ì÷ç òîå çééí-ùîòåï àú äñçåøä åôðä ìàëñðéä ñîåëä, ëãé ìúëðï àú öòãéå. çùã ëáã òìä áìéáå ëé æå úçáåìä ùì áðãéö÷é, åëé æä äçìéè òì ãòú òöîå ìáèì àú äçåæä.
áéðúééí ðåãò áàçåæú äôøéõ ëé äéäåãé äáéà àú äñøéâéí åîðäì äçöø ùéìç àåúå. äôåòìéí äøéîå àú ÷åìí åäúìåððå òì ä÷åø äòæ åòì äîçñåø áìáåù çí, òã ùäúâìâìå äãáøéí ìàåæðé åøáéö÷é. áùöó-÷öó öéååä ì÷øåà ìáðãéö÷é, åáä-áòú ùìç ì÷øåà ìçééí-ùîòåï.
äôøéõ ôðä àì áðãéö÷é åùàì îãåò ñéøá ì÷áì àú ñçåøúå ùì çééí-ùîòåï. æä äçì ìòðåú, àê äôøéõ äùúé÷ àåúå áçøôåú åáâéãåôéí, áòåãå îöìéó áå áîâìáå. äåà ôðä àì äéäåãé åàîø ëé äåà îòøéê àú äòåáãä ùñéô÷ àú ääæîðä ÷åãí äîåòã ùð÷áò, åìëï äåà øåöä ìäëôéì àú ääæîðä, åàó ìäåñéó ìå æäåá òì ëì ñøéâ.
äôøéõ áé÷ù ìöàú åìøàåú áòöîå àú äñøéâéí åëï ìáãå÷ àú øéùåí äúùìåîéí òáåø äñçåøä. ìàçø ùîéùù åáã÷ àú äñøéâéí åäí îöàå çï áòéðéå îàåã, öéååä ìäëðéñ àú äñçåøä ìîçñï áðåëçåúå. ôðéå ùì áðãéö÷é, äîåùôìåú îîéìà, äçååéøå.
ëàùø äúçéì çééí-ùîòåï ìäëðéñ àú äñçåøä äçãùä ìöã æå äéùðä, äæãò÷ å÷øà: "äñøéâéí äéùðéí àéðí ùìé! æå ñçåøä éøåãä, ùòøëä àéðå îâéò àó ìîçöéú îçéø äñøéâéí ùìé".
äôøéõ ðãäí åäçìéè ìç÷åø àú äòðééï áéñåãéåú. äåà áé÷ù ì÷øåà ìùðééí îòåáãéå, ùìéåå àú áðãéö÷é áîñòå ìãåáøåîéñì , ìòøéëú ääæîðä. äåà äúçééá ìôðéäí ëé àí éàîøå àú äàîú ìà éàåðä ìäí ëì øò.
áôé÷-áøëééí ñéôøå äùðééí ëé áðãéö÷é îëø àú äñçåøä ù÷éáì îçééí-ùîòåï, åáî÷åîä ÷ðä ñçåøä æåìä. òí æä ãéååç ëé îçéø äñøéâéí ù÷ðä äéä é÷ø îëôé ùùéìí áôåòì ìçééí-ùîòåï. ëê äøååéç îëì äëéååðéí...
áðãéö÷é ñåì÷ îúô÷éãå åðòðù ÷ùåú, åáúåê ëê äùúðä éçñå ùì äôøéõ äöòéø àì äéäåãéí. äôøéõ äåôéò ááéú-ä÷äì áìéàãé, áé÷ù àú ñìéçú äéäåãéí åäæîéï àåúí ìùåá àì àçåæåúéå.
ìåîãéí âàåìä
äîùëï ùðâðæ
áéú-äî÷ãù äøàùåï åäùðé çøáå åàéðí, àåìí äîùëï ùòùä îùä øáðå áîãáø ÷ééí ÷éåí ðöçé. ëùéáåà îùéç-öã÷ðå éúâìä äîùëï. äâîøà (ñåèä è, ñåó òî' à) àåîøú: "îùðáðä î÷ãù øàùåï, ðâðæ àåäì-îåòã, ÷øùéå, ÷øñéå åáøéçéå åòîåãéå åàãðéå". òì äùàìä äéëï ðâðæ, äâîøà îùéáä: "úçú îçéìåú ùì äéëì". ëê âí îôøùú äâîøà (éåîà òá,à; ñåëä îä,á) àú äôñå÷ (ùîåú ëå,èå) "òöé ùéèéí òåîãéí": "ùîà úàîø àáã ñáøï åáèì ñéëåéï, úìîåã-ìåîø 'òåîãéí', ùòåîãéí ìòåìí åìòåìîéí".
îä äñéáä ùãåå÷à äîùëï ÷ééí ìðöç? çæ"ì îùéáéí ùúé úùåáåú. úùåáä àçú (áúðà ãáé àìéäå øáä ñôë"ä): "îôðé ùòùàåäå äëùøéí áðãáú ìéáí, å÷ùä ìôðé ä÷á"ä ìäôñéã ëì îä ùòùå äëùøéí áðãáú ìéáí, åìòúéã éáåà ä÷á"ä åéùøä áúåëå ëîéãä äøàùåðä". úùåáä ùðééä ðéúðú áâîøà (ñåèä ùí), åäéà îáåññú òì ëê ùäîùëï äåà îòùä éãé îùä øáðå, åîëéååï ùëê, äîùëï ðöçé, ùëï îòùéå ùì îùä ðöçééí.
òáã ðàîï
ä÷ùø áéï îùä øáðå ìðöçéåú ðåáò îëê ùîùä øáðå ð÷øà 'òáã ðàîï' ("áëì áéúé ðàîï äåà", áäòìåúê éá,æ). îäåúå ùì 'òáã' ëæä äéà, ùàéï ìå ùåí îöéàåú îùì òöîå, åëì îöéàåúå äéà îöéàåú äàãåï. ìëï äãéï äåà "îä ù÷ðä òáã ÷ðä øáå", ùëï ôòåìú äòáã àéðä îúééçñú ìòöîå àìà äéà ôòåìúå ùì äàãåï îîù. ôòåìåúéå ùì îùä øáðå äï àôåà ôòåìåúéå ùì ä÷á"ä, åëùí ùä÷á"ä ðöçé åîòùé éãéå ðöçééí, ëê âí îòùé éãéå ùì îùä òáãå ðöçééí äí (ìé÷åèé-ùéçåú ëøê èæ, òî' 469).
äúîñøåúå äîåçìèú ùì îùä øáðå ì÷á"ä îúáèàú âí áòåáãå àú òáåãúå îúåê îñéøåú-ðôù îåçìèú, òã ùäéä îåëï ìîñåø àú ëì-ëåìå, åàôéìå àú ùîå ùáúåøä, ìîòï òí-éùøàì. ìëï æëä ùîòùéå ðöçééí, ùëï îñéøåú-ðôù äéà ìîòìä îëì ùéðåé, äï ùì æîï äï ùì âåøîéí îôøéòéí (ìé÷åèé-ùéçåú ëøê ìâ, òî' 129).
ãáø ðåñó ùîàôééï àú îäåúå ùì îùä øáðå äéà îéãú äàîú, åëôé ùðàîø (úðçåîà ùîåú ëç): "àîú æä îùä". àéï äëååðä çìéìä ùàöì ùàø öãé÷éí äéä ãáø ìà-àîéúé; ëì äöãé÷éí òáãå àú ä' áàîú, åôòåìåúéäí äéå àîéúéåú. àìà ùæå ìà äééúä äàîú äùìîä, äçåá÷ú-ëåì, àìà àîú ùîééöâú ôï îñåééí ùì äîäåú äàìå÷éú. îòìúå ùì îùä äééúä, ùáå äàéøä äàîú äàìå÷éú äùìîä åäðöçéú, ùìîòìä îùéðåééí. òì ãøâä æå ðàîø: "åàîú ä' ìòåìí". ëìåîø, ãøâä æå ùì àîú ä' ÷ééîú ìòåìí åàéï áä ùåí ùéðåé. ìëï æëä îùä ùâí îòùéå ðöçééí.
îùä ùáëì ãåø
éúøä îæå: ìà æå áìáã ùîòùéå ùì îùä ðöçééí, àìà àó äåà òöîå ðöçé å÷ééí ìòã. òì ëê àîøå çæ"ì (ñåèä éâ,á): "ìà îú îùä... îä ìäìï òåîã åîùîù, àó ëàï òåîã åîùîù". ìëàåøä îä äçéãåù áëê, åäìåà ëì äöãé÷éí çééí å÷ééîéí áîøåîéí åòåìéí áòéìåé àçø òéìåé? àìà äçéãåù äåà, ùëì äöãé÷éí àëï çééí áîöéàåú äøåçðéú, äðùîúéú, åàéìå áòåìí äæä äâùîé äí çñøéí. ìòåîúí, îùä øáðå çé âí áîöéàåú äâùîéú ùì äòåìí äæä.
çæ"ì àåîøéí (úé÷åðé-æåäø úñ"è): "àúôùèåúà ãîùä áëì ãøà åãøà". ëìåîø, ðùîúå ùì îùä øáðå îúìáùú á"çëîé äãåø, òéðé äòãä" ùáëì ãåø åãåø (úðéà ôø÷ îá), åáîéåçã áðùéà äãåø, ùòìéå ðàîø (áøàùéú-øáä ôøùä ðå,æ): "àéï ãåø ùàéï áå ëîùä". åîëéååï ùðùîú îùä îúìáùú úîéã áàãí ùçé áòåìí äæä, äøé ùäåà "ìà îú" åäåà ÷ééí áëì ãåø åãåø (ì÷åèé ùéçåú ëøê ëå, òî' 5 åàéìê).
çééí éäåãééí
äàãí ùéöà îáåø äîååú
áéåí øàùåï ä÷øåá éòðåã îéëàì áøèåá (87), úåùá ùëåðú ÷øééú-ùìåí áúì-àáéá, àú äîãìéåú äøáåú ùæëä ìäï áäéåúå çééì áöáà äàãåí, åéáåà ìäùúúó á÷åðâøñ äòåìîé ùì éäåãé áåëøä. ìøâì îìàåú 65 ìîìçîú äòåìí äùðééä, éöãéò ä÷åðâøñ äùðä ììåçîéí äéäåãéí ùðìçîå áöáà äðàöé, åáäí àìôéí îáðé äòãä äáåëøéú.
îéëàì ðåìã áùðú 1924 áàðãéâ'àï ùáàåæá÷éñèàï. áäéåúå ðòø áï ùáò-òùøä âåééñ ìöáà äàãåí. ñéôåø çééå éëåì ìîìà ñôø òá-ëøñ. "á÷øá ÷ðéâñáøâ (ëéåí ÷ìéðéðâøã) ðìçîúé áçæéú. ðôöòúé çîù ôòîéí: áøàùé, áéãé åáøâìé", äåà îñôø á÷åì ù÷è. ìàçø îëï ðôì áùáé åäåçæ÷ ùí ëçöé ùðä, òã ùðéöì áðñ.
ùòåú á÷áø-àçéí
äåà îùçæø: "äñúúøúé áúåê òâìú âåôåú ùäåöàä îäîçðä åäåáàä ì÷áø-àçéí âãåì. àðé åòåã çééì àåæá÷é äñúúøðå ùòåú, öîåãéí ì÷éø ÷áø-äàçéí. äðàöéí áéöòå åéãåà äøéâä åéøå îàåú ëãåøéí áâåôåú, àê áðéñé-ðéñéí äëãåøéí ãéìâå òì ùðéðå, îëéååï ùäééðå öîåãéí ì÷éø".
áúåí äîìçîä ùåçøø áéãé ëåçåú äöáà äàãåí åäöáà äàîøé÷ðé. äåà òáø ìäúâåøø áîåñ÷ååä åäú÷áì ììéîåãéí áîëåï ìúòùééú îæåï. "äééúé áèåç ùäùðéí ä÷ùåú îàçåøéé: äúééúîåú îàáé, äúòììåú äùìèåðåú áàéîé, ùðàñøä áùðåú äùìåùéí åàéáãä àú øàééúä, äìçéîä áçæéú, äùáé. àáì ìîòùä æå äééúä úçéìú ôø÷ çãù ùì ñáì", îñôø îéëàì.
ùåøä ùòìúä áéå÷ø
ì÷øàú ñéåí ìéîåãéå ðãøù ìäöèøó ìîôìâä ä÷åîåðéñèéú. äåà îéìà àú èåôñ ääöèøôåú åøùí àú ÷åøåú-çééå. áèåôñ öééï ëé àáéå, äøá øôàì æ"ì, äéä øá åâø áéøåùìéí ùðéí øáåú. äùåøä äæàú òìúä ìå áéå÷ø.
"ëòáåø ëîä éîéí ðòöøúé", äåà îñôø áçéåê îø. "äàùéîå àåúé áäòøöä ìéùøàì. äí äúòìîå îäòåáãä ùäúééúîúé áâéì öòéø åìà äééúé çùåó ìùåí äùôòä îàáé. ðç÷øúé ç÷éøåú îúéùåú áîùê çåãùéí, îìåÌåú áîëåú, áäøòáä åáäùôìä. âæø-äãéï äéä: ùîåðä ùðåú îàñø áîçðä òáåãä".
ùøùøú ðéñéí
úçéìä ðùìç ìîçðä áàæåø äðîì ñåáééèñ÷éä âàáàï. ùí ðéöì áðñ îèáéòä: "áîòáø îîçðä ìîçðä äåñòðå áîùàéåú òì äàå÷ééðåñ ä÷ôåà. ä÷øç ìà äéä çæ÷ ãéå åøåá äîùàéåú öììå ìîéí åèáòå, åáäï àñéøéí åùåèøéí. äééúé áîùàéú äòùéøéú åäéà òáøä áùìåí. ùëðéé áîçðä àîøå ìé: 'éù ìê îæì. àúä úçéä òã îàä ùðéí'".
áñê-äëåì ùää áîçðåú ùìåù ùðéí. áùðú úùì"ã (1974) ÷éáì àéùåø ìòìåú ìàøõ-éùøàì. ëàï äúî÷öò áäðãñä, äú÷áì ìòáåãä áòéøééú úì-àáéá åñééò áéï-äéúø ìáðééú áúé-ëðñú. äåà ðìçí ì÷áì úåàø 'àñéø öéåï', åáùðú úù"ñ æëä ìëê, ëàùø ùø-äçåõ ùì øåñéä àéîú àú òåáãú îàñøå. äåà àá ìàøáòä, åàçã îáðéå îùîù øá åãééï. "àðé ëàï ëãé ìñôø ìëí òì îñéøåú-äðôù ùì äéîéí ääí", äåà îñëí.
áøèåá òí àåúåú äâáåøä. çééí ùì ðéñéí
ôéðú ääìëä åîðäâ
ùðé àãøéí
ùàìä: ëùéù ùðé àãøéí, îä ãéðí ùì úàøéëéí ùð÷áòå áçåãù àãø áùðä øâéìä?
úùåáä: éù äôøù ùì ëàçã-òùø éåí áéï ùðéí-òùø çåãùé äìáðä (ùäí ùðä áìåç äòáøé) ìáéï àøáò ú÷åôåú äùðä (ùðú äùîù). äôøù æä òìåì ìâøåí ùçâ äôñç éæåæ àè-àè ìúåê äçåøó, åàéìå äúåøä äåøúä ìçâåâ àåúå áçåãù äàáéá.
òì-ëï, àçú ìëîä ùðéí ð÷áòú 'ùðä îòåáøú', ùáä çåãù ðåñó - çåãù äòéáåø, áï ùìåùéí éîéí. çåãù æä îú÷ï àú ääôøùéí ùðåöøå áéï ùðú äìáðä ìùðú äçîä. äçåãù äðåñó äåà àãø-øàùåï (àãø øâéì åàãø ùðé äí áðé òùøéí åúùòä éîéí).
îé ùðùáò àå ðãø ìòùåú ãáø-îä áçåãù äòéáåø, çééá ìòùåú æàú áàãø øàùåï, ùäåà äçåãù äðåñó.
ñúí àãø áìùåï áðé-àãí, ëâåï áëúéáú ùèøåú åâéèéï, áðãøéí åùáåòåú åáùëéøåú áúéí (ëù÷áòå ãáø-îä áàãø) - ìøåá äôåñ÷éí æä àãø øàùåï. åéù ùçùùå ìãòú äøîá"í ùäåà àãø ùðé.
éåí-äùðä (éàøöééè) ìàãí ùðôèø áàãø áùðä øâéìä – äñôøãéí îöééðéí àåúå áàãø-ùðé, åäàùëðæéí áàãø-øàùåï; åéù îäàùëðæéí ùîçîéøéí ìðäåâ áùðé äéîéí.
áãáøéí ùðîããéí ìôé ùðéí ðëìì çåãù äòéáåø áùðä äçåìôú, åàðå øåàéí áàãø ùðé àú äçåãù ùñåâø àú äùðä. âí áòðééï äâòú áï åáú ìâéì îöååú îîúéðéí úîéã òã ùðùìîú 'ùðä úîéîä', ëìåîø, òã àãø ùðé.
âí éåí-äåìãúå ùì äðåìã áàãø øâéì éçåì îöã äãéï áàãø ùðé, åéù ìöééï àæ àú éåí-ääåìãú åìðäåâ áëì îðäâé éåí-äåìãú; àáì äøáé îìéåáàååéèù äåøä ìðäåâ ëï áùðé äàãøéí.
î÷åøåú: öåééðå áàðöé÷ìåôãéä úìîåãéú òøê 'àãø'. åòééï ì÷åèé-ùéçåú ëøê èæ, òî' 349; ëøê ëà òî' 317. 'äú÷ùøåú' âéìéåï úðâ òî' 13. | 
æîðéí ðåñôéí
ù÷éòä: 16:54
æøéçä: 5:55
